Portal
Mała Psychologia

Życie seksualne seniorów

Abstrakt

Człowiek po ukończeniu 60 roku życia nie przestaje być istotą seksualną. Odczuwa potrzeby związane z tą sferą życia, ale napotyka wiele ograniczeń wywodzących się, np. ze stanu zdrowia czy stereotypów społecznych. Istnieją także czynniki, które powodują, że seks po 60 może dawać więcej satysfakcji.

Treść

W dzisiejszych czasach seks utożsamiany jest z młodymi ludźmi. To ich pokazuje się w telewizji, na okładkach gazet i o nich się mówi. To oni są atrakcyjni i mają większe prawo do tego, by z seksu czerpać przyjemność. Stosunek płciowy osób starszych jest tematem tabu owianym tajemnicą.

Istnieje wiele mitów na temat seksualności osób starszych (Fabiś, Fabiś, 2008): masturbacja w pewnym wieku jest niezdrowa, osoby starsze nie interesują się seksem, mężczyźni po 60 roku życia są impotentami, a kobiety nie przeżywają orgazmów, itp. Irena Putek (Michalski, Putek, 2004) twierdzi, że człowiek całe życie jest istotą seksualną, także po przekroczeniu sześćdziesiątego roku życia. Ponadto Imieliński (1977) uważał, że w każdym wieku odczuwa się w pewnym stopniu potrzeby seksualne, nie ma takiego progu, po przekroczeniu którego, człowiek traci zainteresowanie seksem.

Stankowska (2008) opisuje seksualność seniorów, dzieląc ją na trzy podkategorie: biologiczną, psychologiczną i społeczną. W aspekcie biologicznym wymienia takie czynniki jak zmieniający się wygląd, choroby pojawiające się w późnym wieku oraz zmniejszoną sprawność i wydolność organizmu. Aspekt psychologiczny jest naturalnym następstwem zmian biologicznych – kobiety mogą wstydzić się swojego zmienionego ciała, natomiast mężczyźni obniżonym czasem trwania erekcji w stosunku do lat wcześniejszych. W aspekcie społecznym Stankowska (2008) zwraca uwagę na dwie ważne kwestie: wpływu dzisiejszych mediów, a także sposobu w jaki starsi ludzie byli wychowani. Z kolei Cichocka (2004) za najważniejszą kwestię natury społecznej uważa wdowieństwo, przejście na emeryturę oraz izolację społeczną. Lew-Starowicz (2004) twierdzi, że dużą część winy za negatywne nastawienie do seksu ponosi Kościół Katolicki.

Jednak z drugiej strony Stankowska (2008) podkreśla, że osoby, które przeżyły ze sobą prawie całe życie potrafią lepiej rozpoznawać potrzeby partnera a także podczas przeżywania tzw. „drugiej młodości” mogą być bardziej tolerancyjne w kwestii wyglądu swojego oraz partnera. Według Michaliny Wisłockiej (1978) ważną kwestią, dzięki której osoby starsze chętnie uprawiają seks jest brak strachu przed nieplanowaną ciążą. Lew-Starowicz (1985) wspomniał również o innych czynnikach, które powodują wydłużenie aktywności seksualnej:

  • ludzie żyją dłużej, czego następstwem jest wydłużenie czasu trwania małżeństwa,
  • ludzie dłużej czują się młodzi psychicznie,
  • nowe wzorce zachowań seksualnych kreowane przez kulturę masową,
  • inne spojrzenie na seks – w dzisiejszych czasach jest on czymś, co ma cieszyć i dawać satysfakcję,
  • dbanie o swoją atrakcyjność przez kobiety i mężczyzn w każdym wieku.

Fabiś i Fabiś (2008) uważają, że na aktywność seksualną osób starszych wpływają głównie trzy czynniki:

  • częstotliwość kontaktów seksualnych we wcześniejszych okresach życia – osobom, które wykazywały wysoką aktywność seksualną w mniejszym stopniu zmniejszają się potrzeby seksualne,
  • czynniki psychologiczne – seniorzy obawiają się reakcji otoczenia; na ich życie seksualne wpływają również stereotypy,
  • zdrowie fizyczne i psychiczne – leki, które seniorzy przyjmują mogą osłabiać libido. Zdarzają się również dolegliwości, które znacznie utrudniają aktywność seksualną (np. reumatyzm, nadciśnienie, problemy z sercem, itp.) Wisłocka (1978) uważała, że w niektórych chorobach, podczas których stosunek płciowy powszechnie uznawany jest za niewskazany, wystarczy jedynie zmienić pozycję lub technikę, by móc cieszyć się seksem.

Podsumowując, poza niektórymi chorobami, nie ma biologicznych przesłanek zmuszających osoby starsze do zaniechania kontaktów seksualnych. Rezygnacja z seksu u seniorów zazwyczaj podyktowana jest czynnikami psychologiczno-społecznymi lub sytuacją życiową, jak na przykład śmierć partnera/partnerki. Co więcej – zachowanie aktywności seksualnej może przyczynić się do poprawy zdrowia, samopoczucia i zwiększenia samooceny.

Piśmiennictwo:

  • Cichocka, M. (2004). Starość i seks. W: M. Beisert (red.) Seksualność w cyklu życia człowieka. Poznań: Zakład Wydawniczy K. Domke.
  • Fabiś, A., Fabiś, A. (2008). Aktywność seksualna osób starszych. W: A. Jodko (red.), Tabu seksuologii. Warszawa: Wydawnictwo Wyższej Szkoły Psychologii Społecznej „Academica”.
  • Imieliński, K. (1977). Seksuologia społeczna. Zagadnienia psychospołeczne. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.
  • Lew-Starowicz, Z. (2004). Encyklopedia erotyki. Warszawa: Muza S.A.
  • Lew-Starowicz, Z. (1985). Seks dojrzały. Warszawa: Państwowy Zakład Wydawnictw Lekarskich.
  • Michalski, A., Putek, I. (2004). Rozmowy o przemijaniu. Praktyczny przewodnik po wieku dojrzałym. Rodzina, praca, seks, zdrowie. Warszawa: Zysk i Ska.

Magdalena Zięba

Studentka V roku psychologii na Uniwersytecie Śląskim; uwielbiająca literaturę, kino i podróże. Do jej naukowych zainteresowań można zaliczyć seksualność człowieka, relacje w bliskich związkach oraz psychologię prenatalną.

Kategorie: Artykuły

Udostępnij

BIULETYN INFORMACYJNY